Sau Covid, thế giới không quay lại “toàn cầu hóa trơn tru” như trước. Chuỗi cung ứng bị tái định hình, căng thẳng thương mại tăng, các nước ưu tiên an ninh kinh tế và tự lực. Việt Nam – nền kinh tế phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu – cũng buộc phải điều chỉnh: vừa giữ tăng trưởng cao, vừa gia cố nội lực, vừa thích nghi một “luật chơi” mới. Các tín hiệu gần đây cho thấy định hướng 2026–2030 đặt mục tiêu tăng trưởng rất cao, nhấn mạnh hiện đại hóa và yếu tố an ninh trong bối cảnh thế giới rủi ro hơn.

Vậy vì sao bạn thấy Nhà nước có nhiều thay đổi đối với khu vực kinh tế tư nhân (quy định, thủ tục, minh bạch, dữ liệu, chuẩn hóa…)? Cốt lõi là: mô hình tăng trưởng cũ dựa vào “thị trường toàn cầu rộng mở” đang khó hơn, trong khi muốn lớn lên, Việt Nam phải tăng năng suất bằng công nghệ (đặc biệt AI) – mà phần đầu tư nền tảng đòi hỏi ngân sách và sức chi tiêu rất lớn.

***Thế giới “đóng” hơn → thị trường bên ngoài không còn là đường cao tốc như trước

Trong quá khứ, một doanh nghiệp nhỏ có thể phình to nhanh nhờ bám chuỗi cung ứng toàn cầu: thị trường rộng, chi phí logistics tối ưu, dòng thương mại tăng mạnh. Nhưng hiện tại, chính sách thương mại, thuế quan, và rủi ro địa chính trị khiến câu chuyện “cứ xuất khẩu là lớn” khó hơn. Bản thân định hướng kinh tế Việt Nam cũng đang được bàn thảo theo hướng tăng sức bền nội địa trước biến động quốc tế.

Hệ quả: muốn tăng trưởng bền, Việt Nam không thể chỉ trông chờ “thị trường bên ngoài mở rộng vô hạn”, mà phải xây động lực trong nước.

*** 100 triệu dân là lớn, nhưng chưa đủ “siêu lớn” → muốn bật lên phải nâng năng suất

Việt Nam đã vượt mốc 100 triệu dân và đang quanh ngưỡng ~100–102 triệu theo nhiều nguồn thống kê gần đây.
100 triệu là một thị trường lớn, nhưng để trở thành nền kinh tế “tầm cao” thì không thể chỉ dựa vào tiêu dùng nội địa. Con đường nhanh nhất là tăng năng suất lao động và năng suất doanh nghiệp.

Và công cụ tăng năng suất mạnh nhất trong thập kỷ tới là AI + số hóa quy trình + dữ liệu.

*** AI cần chi phí nền tảng cực lớn → Nhà nước phải đóng vai “người mở đường”

AI không chỉ là “mua phần mềm”. Muốn AI trở thành năng lực quốc gia, phải có:

• Hạ tầng số, điện – mạng – trung tâm dữ liệu

• Dữ liệu chuẩn hóa, liên thông

• Tiêu chuẩn, khung pháp lý, an toàn thông tin

• Các chương trình kích cầu ứng dụng AI trong sản xuất – dịch vụ

Việt Nam đã có chiến lược AI cấp quốc gia đến 2030, thể hiện AI là hướng ưu tiên của Nhà nước.

Và thực tế, mục tiêu tăng trưởng cao (như mục tiêu 2026) đang đặt áp lực lớn lên vốn và hạ tầng; nhiều phân tích/đưa tin cho thấy đầu tư công tiếp tục được coi là một động lực quan trọng, cùng với các chương trình hạ tầng quy mô lớn và huy động vốn cho hạ tầng.

Đây chính là “logic ngân sách”: phần nền tảng tốn kém (hạ tầng – luật chơi – dữ liệu – chuẩn) thường Nhà nước phải chi mạnh, vì tư nhân khó tự làm đơn lẻ.

Vì vậy Nhà nước thay đổi với kinh tế tư nhân theo 2 hướng cùng lúc

Hướng 1: Mở đường để tư nhân chạy nhanh hơn
Đẩy nhanh phê duyệt đầu tư, cắt giảm thủ tục, cải cách bộ máy… là cách Nhà nước “giảm ma sát”, giúp dòng vốn và dự án chạy nhanh.

Hướng 2: Chuẩn hóa và minh bạch để cả hệ thống không vận hành bằng may rủi
Khi nền kinh tế bước vào giai đoạn số hóa – dữ liệu – AI, thì giao dịch, sổ sách, truy xuất, tuân thủ… phải rõ hơn. Điều này khiến nhiều người thấy “bị siết”, nhưng nhìn từ cấp quốc gia, đó là cách để:

• Quản trị rủi ro hệ thống

• Tăng hiệu quả phân bổ vốn

• Đủ chuẩn để tham gia chuỗi cung ứng mới

• Tạo “sân chơi” nơi người làm thật sống khỏe hơn

Song song, Việt Nam cũng có các thông điệp/chính sách nhấn mạnh vai trò khu vực tư nhân là động lực quan trọng.

5 năm tới có thể là mô hình “Nhà nước dẫn dắt nền tảng – tư nhân tăng tốc thực thi”. Nhà nước chi mạnh cho hạ tầng/AI/khung thể chế; tư nhân muốn sống khỏe thì phải nâng chuẩn quản trị.

Hậu Covid, “mỗi quốc gia lo cho mình” là xu thế. Với Việt Nam, muốn lớn trong một thế giới khó đoán, không thể chỉ dựa vào thị trường toàn cầu rộng mở như trước. Con đường hợp lý là: tăng nội lực + nâng năng suất bằng AI, và để làm được vậy cần đầu tư nền tảng quy mô lớn – vai trò Nhà nước vì thế sẽ nổi bật hơn trong 5 năm tới.

Nếu bạn là doanh nghiệp/hộ kinh doanh: thay vì sợ thay đổi, hãy coi đây là tín hiệu để làm bài bản hơn, chọn đối tác rõ ràng hơn, chuẩn hóa sổ sách – dữ liệu – quy trình, vì đó là cách sống sót của thập kỷ mới.

CTA – Xưởng Dép Minh Phương
Nếu bạn cần nguồn dép nhựa làm ăn lâu dài theo hướng ổn định, rõ ràng:
📞 0986 692 147 – Xưởng Dép Minh Phương
📞 0359 127 247